Gdy rodzice nie mogą reprezentować własnego dziecka ze względu na konflikt interesów, sąd ustanawia dla niego reprezentanta dziecka. Osoba ta działa w imieniu małoletniego przed sądem lub innym organem, może pozyskiwać informacje potrzebne do ochrony jego interesów i – jeżeli pozwalają na to wiek, zdrowie i dojrzałość dziecka – ma obowiązek nawiązać z nim kontakt. Przepisy obowiązujące od 29 sierpnia 2023 r. dodatkowo wzmocniły kontrolę nad sposobem wykonywania tej funkcji.
Prawo rodzinne
Prawo rodzinne reguluje relacje między małżonkami, rodzicami, dziećmi oraz innymi członkami rodziny. Obejmuje m.in. rozwód, separację, alimenty, władzę rodzicielską, kontakty z dzieckiem, ustalanie i zaprzeczanie ojcostwa, podział majątku po rozwodzie oraz ochronę praw małoletnich. W tej kategorii omawiamy zarówno obowiązujące przepisy, jak i zmiany wpływające na sytuację rodzin, ze szczególnym uwzględnieniem praktycznych konsekwencji orzeczeń sądowych i nowych regulacji.
Od 15 lutego 2024 r. obowiązują bardziej szczegółowe zasady wysłuchiwania dzieci w postępowaniu cywilnym. Dziecko może odmówić udziału w wysłuchaniu, co do zasady nie powinno być wysłuchiwane więcej niż raz, a sąd musi wyjaśnić, dlaczego z tej czynności zrezygnował. Dodatkowe przepisy określają także warunki, w jakich rozmowa z dzieckiem ma się odbywać, aby ograniczyć stres i zapewnić mu swobodę wypowiedzi.
Maksymalna wysokość świadczenia z funduszu alimentacyjnego wynosi obecnie 1000 zł miesięcznie na osobę uprawnioną. Wyższy limit obowiązuje w odniesieniu do świadczeń należnych od 1 października 2024 r. To jednak nie koniec zmian – od 1 października 2026 r. znacznie wzrośnie także kryterium dochodowe uprawniające do pomocy. Sprawdź, komu przysługuje świadczenie, jak działa zasada „złotówka za złotówkę” i dlaczego część osób otrzymała wyrównanie za 2024 r.
Standardy ochrony małoletnich po „ustawie Kamilka”. Kogo obowiązują i co trzeba sprawdzić w 2026 r.?
Standardy ochrony małoletnich obowiązują w szkołach, placówkach medycznych, klubach sportowych i wielu innych miejscach pracujących z dziećmi. Obowiązek ich wdrożenia wynika z przepisów określanych potocznie jako „ustawa Kamilka”. Termin na wprowadzenie standardów upłynął 15 sierpnia 2024 r., ale na tym obowiązki się nie kończą – dokument trzeba stosować, udostępniać i co najmniej raz na dwa lata poddawać ocenie.
Po rozwodzie można wrócić do nazwiska noszonego przed zawarciem małżeństwa. Od 8 października 2025 r. jest na to znacznie więcej czasu – termin na złożenie oświadczenia został wydłużony z 3 miesięcy do pełnego roku. Sprawdź, od kiedy liczy się ten termin, gdzie złożyć oświadczenie, ile kosztuje procedura i co zrobić, jeśli rok już minął.